Một kế hoạch tiếp thị một trang trả lời năm câu hỏi: bán cho ai, nói với họ điều gì, nói ở đâu, mục tiêu đo được là gì, và mỗi tháng sẽ làm những việc gì với bao nhiêu tiền. Nó đủ ngắn để dán lên tường, và đủ rõ để mỗi tuần bạn mở ra biết ngay hôm nay nên làm gì.
Chào bạn, đây là Nhà Tiếp Thị. Nhiều chủ tiệm làm tiếp thị theo cảm hứng: hôm nay thấy người ta làm video thì làm video, mai thấy người ta chạy quảng cáo thì chạy quảng cáo. Một trang giấy có thể thay đổi điều đó.
Vì sao một trang lại tốt hơn một tập dày?
Kế hoạch dày mấy chục trang thường được viết một lần rồi cất ngăn kéo. Không ai đọc lại, và sau vài tuần, thực tế đã khác xa kế hoạch.
Một trang thì khác. Bạn đọc được trong một phút, sửa được trong mười phút. Nó buộc bạn chọn những gì quan trọng nhất, bỏ qua phần còn lại.
Với doanh nghiệp nhỏ, nguồn lực có hạn: thời gian của chủ, vài nhân viên, một ít tiền. Một kế hoạch dài liệt kê hai mươi việc thì không làm nổi việc nào cho tới nơi. Một trang với năm việc chính thì làm được.
Và vì ngắn, nó có thể được dán ở chỗ ai cũng thấy, để cả tiệm cùng biết mình đang đi về đâu.
Một trang cũng giúp bạn nói không. Khi có người chào mời một kênh quảng cáo mới, một gói dịch vụ hấp dẫn, bạn nhìn lại trang giấy và hỏi: việc này có nằm trong năm câu trả lời của mình không. Nếu không, có thể để sang quý sau.
Năm câu hỏi trên một trang
Câu thứ nhất, bán cho ai. Viết một câu gọi tên khách hàng chính, có hoàn cảnh và nhu cầu. Không cần dài, nhưng phải cụ thể.
Câu thứ hai, nói điều gì. Đây là lời chào hàng của bạn: khách được gì, vì sao nên tin. Một câu, cùng lắm hai câu.
Câu thứ ba, nói ở đâu. Chọn hai ba kênh chính mà khách của bạn thật sự dùng: hồ sơ bản đồ, một mạng xã hội, quảng cáo trả tiền, truyền miệng qua chương trình giới thiệu. Đừng liệt kê mọi kênh có trên đời.
Câu thứ tư, mục tiêu đo được. Ví dụ tăng số khách quay lại mỗi tháng, tăng số tin nhắn hỏi mua mỗi tuần. Câu thứ năm, mỗi tháng làm gì và chi bao nhiêu, viết thành một bảng nhỏ mười hai ô cho mười hai tháng.
Chia việc theo tháng
Phần lịch tháng là nơi kế hoạch biến thành việc làm. Mỗi tháng ghi một hai việc chính, gắn với mùa vụ và dịp lễ của ngành bạn.
Ví dụ một tiệm bánh: tháng một và hai tập trung Tết, nhận đặt trước giỏ quà. Tháng ba giữ khách sau Tết, chương trình giới thiệu bạn bè. Tháng năm, sáu chuẩn bị mùa tốt nghiệp, bánh cho tiệc. Tháng chín Trung thu. Tháng mười một, mười hai chuẩn bị cho cuối năm.
Những việc nền thì làm đều mỗi tháng và không cần ghi lại mỗi ô: đăng bài ba lần mỗi tuần, trả lời đánh giá, cập nhật hồ sơ bản đồ. Ghi một dòng chung ở cuối trang.
Để chừa chỗ trống. Sẽ có những cơ hội bất ngờ, như một đối tác mời hợp tác, một xu hướng hợp với tiệm. Kế hoạch tốt có khoảng thở cho những điều đó.
Đặt ngân sách vào kế hoạch
Ghi rõ mỗi tháng định chi bao nhiêu cho tiếp thị, chia cho từng việc. Không cần chính xác tuyệt đối, nhưng phải có. Không ghi ra thì tiền tiếp thị sẽ chảy theo cảm hứng, tháng nhiều tháng ít.
Dồn nhiều hơn cho những tháng cao điểm của ngành, ít hơn cho tháng vắng. Nhưng đừng cắt bằng không trong tháng vắng, vì đó là lúc giữ liên lạc với khách quen rẻ nhất.
Tính cả chi phí không phải quảng cáo: in ấn, quà tặng, chụp ảnh, công của người làm nội dung. Những khoản này hay bị quên, rồi cuối tháng thấy vượt ngân sách.
Giữ một phần nhỏ dự phòng cho thử nghiệm và cơ hội bất ngờ.
Một mẹo cho người hay chi lố là tách hẳn tiền tiếp thị ra một tài khoản hoặc một phong bì riêng ngay đầu tháng. Hết là hết, muốn chi thêm phải tự hỏi mình vì sao. Cách làm thủ công này nghe cũ, nhưng giúp nhiều chủ tiệm nhìn thấy rõ tiền tiếp thị đang đi đâu, thay vì để nó lẫn vào tiền chợ của tiệm.
Dùng kế hoạch mỗi tuần, sửa mỗi quý
Kế hoạch chỉ có ích khi được mở ra. Đầu mỗi tuần, nhìn ô của tháng hiện tại, chọn ba việc tiếp thị sẽ làm trong tuần. Cuối tuần, đánh dấu cái đã xong.
Cuối mỗi tháng, ghi một dòng kết quả vào ô của tháng đó: mục tiêu có đạt không, việc nào hiệu quả, việc nào không.
Mỗi quý ngồi lại một buổi, nhìn ba tháng vừa qua, và sửa các tháng còn lại. Bỏ những việc không hiệu quả, dồn sức cho việc hiệu quả. Kế hoạch không phải lời thề, nó là bản đồ được vẽ lại.
Việc nhỏ cho tuần này: lấy một tờ giấy, viết năm câu hỏi ở trên, trả lời mỗi câu bằng một hai dòng, kẻ thêm mười hai ô cho mười hai tháng, và dán nó lên chỗ bạn nhìn thấy mỗi ngày.
Câu hỏi thường gặp
Doanh nghiệp mới mở có cần kế hoạch tiếp thị không?
Có, càng cần vì nguồn lực còn ít và dễ bị cuốn theo đủ thứ. Kế hoạch ban đầu có thể chỉ cho ba tháng, rồi mở rộng khi đã hiểu khách hơn. Một trang là đủ để bắt đầu.
Kế hoạch tiếp thị khác kế hoạch kinh doanh thế nào?
Kế hoạch kinh doanh bao gồm sản phẩm, vận hành, tài chính, con người. Kế hoạch tiếp thị là một phần trong đó, tập trung vào việc khách biết, tin và mua. Với tiệm nhỏ, cả hai đều có thể gọn trong vài trang.
Không biết đặt mục tiêu bao nhiêu thì sao?
Bắt đầu từ con số hiện tại của bạn, như số khách mới mỗi tháng, rồi đặt mục tiêu tăng vừa phải. Sau vài tháng có số liệu thật, bạn sẽ đặt mục tiêu chính xác hơn. Đừng lấy mục tiêu của tiệm khác.
Có nên thuê người viết kế hoạch tiếp thị không?
Có thể nhờ người có kinh nghiệm góp ý, nhưng chủ tiệm nên tự viết hoặc cùng viết. Người hiểu khách và hiểu tiệm nhất là bạn. Kế hoạch do người ngoài viết thường ít được dùng.
Kế hoạch bị trễ so với thực tế thì làm sao?
Bình thường, đừng bỏ cả kế hoạch. Dời những việc chưa làm, bỏ những việc không còn hợp, giữ nhịp đều cho phần còn lại. Mục đích của kế hoạch là định hướng, không phải để tự trách.
