Từ khoá mà khách gõ khi đi tìm bạn nằm sẵn trong lời họ hỏi ở quầy, trong tin nhắn, trong cách họ kể về vấn đề của mình. Việc của bạn là nghe kỹ, chép lại nguyên văn, rồi dùng chính những chữ đó trong hồ sơ, bài viết và quảng cáo, thay cho những chữ chuyên môn mà chỉ người trong nghề mới gõ.
Chào bạn, mình là Nhà Tiếp Thị. Nhiều người nghĩ tìm từ khoá là việc của công cụ và bảng số liệu. Với doanh nghiệp nhỏ, công cụ tốt nhất thường là đôi tai và cuốn sổ.
Chữ của nghề và chữ của khách
Mỗi nghề có ngôn ngữ riêng. Bác sĩ thú y nói viêm da do nấm, chủ chó mèo gõ chó bị rụng lông từng mảng. Thợ điện lạnh nói nạp gas điều hoà, khách gõ máy lạnh không mát. Người bán nệm nói nệm có độ đàn hồi cao, khách gõ nệm nằm không đau lưng.
Khi bạn viết hồ sơ, bài đăng, quảng cáo bằng chữ của nghề, bạn đang nói với đồng nghiệp chứ không phải với khách. Công cụ tìm kiếm cũng có thể hiểu được hai cách nói gần nhau, nhưng khách thì thấy chữ quen hay không quen ngay lập tức.
Chữ của khách thường mô tả triệu chứng, hoàn cảnh hoặc mong muốn, chứ không mô tả giải pháp. Họ không biết giải pháp tên là gì, đó là lý do họ đi tìm.
Vì vậy bước đầu tiên là chấp nhận rằng chữ đúng nhất không phải chữ chính xác nhất, mà là chữ khách thật sự dùng.
Nghe ở đâu và chép thế nào?
Nguồn đầu tiên là quầy tiệm. Người đứng quầy nghe khách hỏi cả ngày. Đặt một cuốn sổ nhỏ ở đó, dặn nhân viên mỗi khi khách hỏi một câu mới lạ, chép nguyên văn, đừng sửa cho gọn.
Nguồn thứ hai là tin nhắn. Câu đầu tiên khách gửi tới thường là câu họ vừa gõ ở đâu đó trước khi tìm thấy bạn. Mở lại vài chục cuộc trò chuyện, chép những câu mở đầu.
Nguồn thứ ba là điện thoại. Khách gọi thường kể dài hơn, dùng nhiều chữ đời thường hơn. Nếu có thể, ghi lại ngay sau cuộc gọi vài chữ khách dùng để mô tả vấn đề.
Nguồn thứ tư là những gì khách viết ở chỗ khác: đánh giá trên bản đồ, bình luận trong các nhóm cộng đồng, câu hỏi trên diễn đàn. Đó là cách khách nói khi không có người bán nghe.
Gợi ý từ chính ô tìm kiếm
Một cách đơn giản mà nhiều người bỏ qua là gõ thử vào ô tìm kiếm và xem nó gợi ý gì. Gõ máy lạnh không, ô tìm kiếm thường gợi ý những cụm người khác hay gõ tiếp theo.
Cuối trang kết quả thường có mục những tìm kiếm liên quan, và nhiều công cụ có phần câu hỏi người khác cũng hỏi. Đó là những câu hỏi thật mà nhiều người đã gõ.
Làm tương tự trong ô tìm kiếm của mạng xã hội và bản đồ. Mỗi nơi cho bạn một góc nhìn khác về cách khách diễn đạt.
Những gợi ý này không cho bạn số liệu chính xác bao nhiêu người tìm, nhưng cho bạn biết người ta tìm theo cách nào. Với doanh nghiệp nhỏ, biết cách nói quan trọng hơn biết con số.
Khác biệt vùng miền và thói quen gõ
Cùng một thứ, mỗi vùng gọi một tên. Máy lạnh và điều hoà, heo và lợn, trái và quả, bông và hoa. Nếu khách của bạn chủ yếu ở một vùng, hãy dùng chữ của vùng đó. Nếu bán khắp nơi, có thể dùng cả hai cách gọi ở những chỗ hợp lý.
Người ta cũng hay gõ không dấu, gõ tắt, gõ sai chính tả. Bạn không cần viết sai theo, nhưng hãy biết rằng tên tiệm của bạn có thể được gõ theo nhiều cách. Một tên tiệm dễ gõ, dễ đánh vần là lợi thế.
Thói quen gõ theo câu hỏi ngày càng phổ biến, nhất là khi người ta nói vào điện thoại thay vì gõ. Câu hỏi kiểu sửa máy lạnh ở đâu gần đây hay vì sao máy lạnh chảy nước là những câu nên được trả lời trong nội dung của bạn.
Ghi chú cả những từ khách ở từng nhóm hay dùng. Người lớn tuổi và người trẻ có khi gọi cùng một thứ bằng hai tên khác.
Dùng những chữ đó vào đâu?
Đưa chữ của khách vào phần mô tả trên hồ sơ bản đồ, phần giới thiệu trang mạng xã hội, tiêu đề các bài viết. Viết tự nhiên, đừng nhồi lặp đi lặp lại, vì đọc lên khó chịu và nền tảng cũng không thích.
Biến những câu hỏi khách hay hỏi thành bài viết hoặc video trả lời. Tiêu đề dùng đúng câu khách hỏi. Một tiệm thú y có thể có bài chó bị rụng lông từng mảng là bị gì và khi nào cần đưa đi khám.
Trong quảng cáo, chữ của khách giúp mẫu quảng cáo chạm đúng người. Người đang lo chó rụng lông đọc thấy đúng câu mình đang nghĩ sẽ dừng lại.
Việc nhỏ cho tuần này: đặt một cuốn sổ ở quầy, dặn mọi người chép nguyên văn câu hỏi của khách trong bảy ngày, cuối tuần gom lại và chọn ba câu làm đề tài bài viết đầu tiên.
Câu hỏi thường gặp
Có cần công cụ nghiên cứu từ khoá trả phí không?
Với doanh nghiệp nhỏ thường chưa cần. Lắng nghe khách và xem gợi ý của ô tìm kiếm đã cho đủ ý tưởng. Công cụ chỉ hữu ích khi bạn làm nội dung nhiều và cần ưu tiên theo lượng tìm kiếm.
Có nên dùng chữ không dấu trong bài viết để khớp với khách gõ không?
Không cần. Công cụ tìm kiếm thường hiểu được cả có dấu lẫn không dấu. Viết tiếng Việt chuẩn, có dấu, dễ đọc cho khách là tốt nhất.
Từ khoá chung và từ khoá dài khác nhau thế nào?
Từ khoá chung ngắn như máy lạnh có nhiều người tìm nhưng cạnh tranh rất gắt và ý định không rõ. Từ khoá dài như máy lạnh chảy nước ở dàn lạnh ít người tìm hơn nhưng người tìm có nhu cầu cụ thể. Doanh nghiệp nhỏ thường dễ xuất hiện và dễ bán hơn với từ khoá dài.
Một bài viết nên nhắm bao nhiêu từ khoá?
Mỗi bài nên trả lời một câu hỏi chính. Các cách nói gần nghĩa của câu hỏi đó sẽ tự xuất hiện khi bạn viết tự nhiên. Cố nhồi nhiều câu hỏi khác nhau vào một bài làm bài loãng.
Làm sao biết khách đã tìm thấy mình bằng chữ gì?
Hỏi thẳng khách mới: anh chị tìm tiệm bằng cách nào, gõ gì. Nếu có trang web, công cụ thống kê của công cụ tìm kiếm có thể cho thấy những cụm từ đã đưa người tới. Kết hợp cả hai để có bức tranh rõ.
